Türk Hava Yolları THY ’nin önümüzdeki 10 sene içinde en az 6 bin yeni pilota gereksinimi olacak. Bunu farkeden gençler sürat ile pilotluğa yöneliyor. Ancak pilotluk eğitimi için başlangıç 60 bin euro’dan başlıyor. Son dönemin gözde mesleği pilotluk hayali kuranlar İstanbul’daki havacılık eğitim fuarına akın etti. Yeşilyurt’taki WOW İstanbul Convention Center’da yapılan İstanbul Havacılık Eğitim Fuarı 2014 (IFTE) havacılık meraklılarının gözdesi oldu.
Fuarda uçuş okullarının ve Türk Hava Yolları THY gibi havayolu şirketlerinin kurduğu simülatörlerde pilot olmak isteyen gençler yeteneklerini deneme etti.
500-600 pilot açığı
Fuara eğilimin sebebi aslında havadaki uçak sayısının artması. Uzmanlara göre, verilmekte olan siparişler incelendiğinde önümüzdeki 25 senede Türkiye’ye yaklaşık olarak 350 yolcu uçağı daha girecek. Bu da her sene 500-600 civarında olan pilot açığının giderek artması demek manasına geliyor.
Türkiye’nin 10 senelik süreçte en az 6 bin pilota daha gereksinimi var. Hal böyle olunca Türk Hava Yolları THY ve özel şirketler açıklarını yabancı pilotlarla kapatmaya çalışıyor. Türkiye’de şu anda uçan 5 bin pilotun yaklaşık olarak 750’si yabancı.
22 uçuş okulu
Türkiye’de mevcut durumda Türkiye Üniversitesi, Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Türk Hava Kurumu Üniversitesi ve Özyeğin Üniversitesi olmak üzere 4 üniversitede pilotaj eğitimi veriliyor. Ayrıca Hava Kuvvetleri Komutanlığı, Kara Havacılık Mektep Komutanlığı, THK, Türk Hava Yolları THY ve TUSAŞ’ın da uçuş akademileri bulunuyor.
Bunların dışında ise pilotluk hayali kuranlara Havayolu Nakliye Pilot Lisansı (ATPL) eğitimi verecek Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü’nden onaylı 11 özel uçuş okulu var. Bu uçuş okullarının kapasiteleri ortalama senede 400 pilot. Üniversitelerden ise 2023’e kadar 1760 pilot adayının mezun olması beklenmekte .
İngilizce de aranmakta olan gerekli
18 yaşından bu yana , lise mezunu olan ve sıhhat şartları uyan herkes pilot olabilir. Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü lise mezunlarına lisans veriyor fakat havayolu şirketleri genel itibarla üniversite mezunu pilot istiyor. 18 aylık esas , teorik ve pratik eğitimin bedeli 60 bin euro. Ancak çok fazla iyi seviyede İngilizce bilmek gerekli . Zira havayolu şirketleri TOEFL seviyesinde İngilizce bilgisi bekliyor. Bu eğitimler bittikten akabinde TIP (Type Raiting) denen pilotların çalışacakları havayolunda kullanacağı Boeing ya da Airbus uçaklara ait verilmekte olan teorik ve simülatör eğitiminde bedeli 30-35 bin euro civarında... Bu eğitimi havayolu şirketleri de veriyor. Benzer ücretleri ya peşin alıyorlar ya da pilotların maaşından kesiyorlar.”
Kurslarda 1 sene sonraya yer yok
Pilotluğa eğilimin çok fazla yüksek olduğunu açıklayan AYJET Uçuş Okulu yöneticisi Zehra Köseoğlu 2015 Ağustos’a kadar tüm kurs kontenjanlarının dolu olduğunu ifade etti . Köseoğlu, “İki ayda bir 12 kişilik sınıflar halinde kurs açıyoruz. Yılda 75 ile 100 arası pilot bizden mezun oluyor. Bir uçağı uçurmak için minimum 11 pilot gerektiği göz önüne alınırsa açığın boyutu anlaşılır. Mezun pilotlar havayolu şirketlerinde ortalama 4 bin euro maaşla ikinci kaptan olarak işe başlıyor. Tecrübeli ve uçuş saati yüksek kaptan pilotlar ise şu anda ortalama ayda 25 ile 30 bin TL arasında kazanıyor. Mühendisten İngilizce öğretmenine kadar bir çok fazla şahıs pilot olmak için bize başvuruyor” diye belirtti .
‘Eğitim bedeli için kredi alacağım’
İstanbul Aydın Üniversitesi Sivil Havacılık ve Kabin Hizmetleri Bölümü’nde okuyan Selin Seyis (21), bunları belirtti : “Bölümümü bitirip Türk Hava Yolları THY uçuş akademisine gitmeyi düşünüyorum. Özel kurslar çok fazla pahalı. Ancak Türk Hava Yolları THY ’ye giremezsem bankadan eğitim bedeli için kredi alarak tekrar de pilot olacağım. Çocukluktan bu yana uçaklara çok fazla ilgim var. İlk bindiğimde büyülendiğim uçakları uçurmak arzu ediyorum .”
ABD Türkiye’den daha ucuz
Fuarda Türk uçuş okulları kadar ABD , İngiltere, Yunanistan gibi ülkelerden gelen bir çok fazla yabancı okul da Türk talebe arıyor. Florida Fort Pierce’te mevcut bulunan European Flight Train’in Genel Eğitim Müdürü ve Türk eğitmen pilot Mehmet Ali Çuhadar şu şekilde açıkladı : “Türkiye’de ATPL eğitimleri çok fazla pahalı. ABD ’da yakıt ve uçak bakımının ucuz olması dolayısıyla fiyatlar daha düşük. Biz 12 ay uçuş eğitimi, gidiş-geliş uçak biletleri ve konaklama masrafları için 62 bin dolar alıyoruz. Pilot adayları Florida’da havuzlu talebe evlerinde eğitim görüyor. Geçen dönem Avrupa’dan gelen 100 öğrencinin 10’u Türk’tü. Bu dönem de Türk öğrencilerden çok fazla ilgi olduğundan dolayı Türkiye’ye geldik. Ben Michigan State Üniversitesi’nde Havacılık Bilimi okuduktan akabinde pilotaj eğitimi gördüm. Şu anda ABD ’daki uçuş eğitmeni olarak 7 aydır uçuyorum.”