Business jet alırken dikkat
Kriz
döneminden çıkıp yabancı ortaklıklara imza atan Türk patronlar, seyahatleri
sıklaşınca çözümü havacılık şirketi kurup jet uçak satın almakta buldular.
İşadamları, seyahate çıkmadıkları zamanlarda ise bu uçakları kiralıyorlar.
Türkiye’de
Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü’nün verilerine göre, 133 uçak bulunuyor.
Bunların 28 tanesi jet uçağı. Birinci el fiyatlar üzerinden yapılan hesaba
göre, Türkiye’deki jet uçaklarının toplam fiyatı 400 milyon dolar.
İşadamlarının seyahatleri sırasında tercih ettiği bu uçaklar, geri kalan
zamanlarda hava taksi olarak kiralanıyor.
Son
dönemde dünyanın dört bir yanından yabancı ortak bulan Türk şirketlerinin,
hedef yükselttiği de ortada. Zira artık işadamları, Challenger, Falcon 900 gibi
Atlantik aşabilecek uzun menzilli jet uçaklarını tercih etmeye başladı. Jet
uçakları, sipariş verildikten sonra ortalama altı ayda geliyor. Bu nedenle
sektörde ikinci el uçak alım satım oranı oldukça yüksek. Sipariş sürecinde
ikinci el uçak satın alan patronlar, yeni jet uçakları geldikten sonra eskisini
satma yoluna gidiyor.
Business
jet almayı düşünenlere öneriler
Business jet almak isteyenlerin, uçak almaya karar
vermeden önce alacakları uçakla ilgili çok iyi bir araştırma yapmaları, eski
kullanıcılardan ve özellikle kullanıcıların pilotlarından bilgi almalarında
yarar var. Sadece FAA, JAA, EASA veya ülkelerin Sivil Havacılık
Otoritelerine intikal etmiş olan sivil hava aracı olaylarıyla yetinmemeleri
gerekir.
Zira çeşitli saiklerle, sivil havacılık
otoritelerine rapor edilmeyen ve gizli tutulan, yaşanmış ve düşmekten son anda mucizevî
şekilde kurtulunmuş, çok tehlikeli olaylar var.
Halen ülkemizde de uçtuğunu tahmin ettiğimiz, bir
business jet’in 2006 yılında komşu ülkelerden birinin hava sahasında,
pilotların ilk tahminine göre anti-ice sisteminin çalışmamasının sonucu
olarak kumanda yüzeylerindeki buzlanma nedeniyle ve daha sonraki yapımcı
firmanın uzmanlarının yaptırdığı testler sonucunda ise kanatlardaki bir yapım
hatası sonucu lövyenin kilitlenmesi sonucu dalışa geçtiği ve yere
lövyenin serbest kalması ve pilotların tecrübe ve yetenekleri sayesinde kurtulduğunu
biliyoruz.
Bu uçak, olaya neden olan kanattaki yapım
hatası kısmen giderilmiş olarak halen uçuyor. Bu bahsettiğimiz olayın, rapor
edilmemiş olduğunu da eklemeliyiz. Yeni üretilenlerinde hata giderilmiş
olabilir. Verdiğimiz örnek sadece biri. Bu nedenle, müstakbel alıcıların,
alacakları uçakları çok iyi araştırmaları gerekiyor.

