‘Uçmaktan Korkmuyorum!’

Uçak fobisi yüzünden yıllarca otobüsle yolculuk yaptım. Saatlerce süren yol çilesini bu yüzden çok iyi bilirim. Sonunda canıma ‘tak’ etti. Üstelik tanıdığım herkes uçağa binme konusunda beni yüreklendirmeye çalışıyor ve “En fazla bir saat sürecek, 12 saat yolculuk yapmaya değer mi?” dedikçe artık uçağa binme vaktinin geldiğini düşünmeye başladım. Ama bir sorun vardı. Ne zaman havada bir uçak görsem yerde olduğuma sevinip uçağa bakarken bile içim titrerdi. Yerdeyken bu kadar korkarken nasıl olup da binlerce fit yükseklikte uçan bir araca binebilecektim! Araştırmaya başladım. Türk Hava Yolları Havacılık Akademisi’nin uyguladığı ‘Uçuş Korkusunu Yenme’ adlı bir program olduğunu öğrendim. Hemen aradım. Projenin yöneticisi Davut Atay ve kabin eğitmeni Fazilet Güremen ile buluştuk ve uçak fobisini hobiye nasıl dönüştürdüklerini dinledik. Ardından sanal uçuş uygulamasını denemek üzere ben de kabin simülatörüne bindim. Koltuktaki yerimi aldım.

Kemerimi bağladım. Kabin eğitmenimiz aracılığıyla bir uçak yolculuğunda uygulanan tüm prosedürleri sırasıyla yerine getirdik. Üstelik en çok korkulan türbülans deneyimini de hafif, orta ve yüksek şiddette sanal olarak yaşadım. Tüm bu deneyimin ardından hayatımı kâbusa çevireceğini sandığım uçağa binme ve türbülansa yakalanma korkumdan eser kalmamıştı. Çünkü türbülansa yakalanmanın bozuk bir asfaltta arabayla yolculuk etmekten hiç ama hiçbir farkı olmadığını keşfetmiştim. 
UÇAK KORKUM VAR, NE YAPACAĞIM?
Türk Hava Yolları Havacılık Akademisi’ne kayıt yaptıran kişiyi önce uzman psikoloğumuza yönlendiriyoruz. Psikoloğumuzun hazırladığı anket cevaplandıktan sonra uzmanımız ya yüz yüze ya da telefonla iletişime geçiyor. Bu aşamadan sonra psikoloğumuzun uygun gördüğü kişiler programa katılabiliyor. Programa uzman psikolog, pilot, uçak bakım eğitmeni ve tecrübeli bir kabin eğitmeni yer alıyor. Teorik süreçte uçakların nasıl uçtuğu, uçağın yapısı, hava olayları, türbülans, uçak motorlarının güvenliği hakkında bilgi veriliyor. Psikoloğumuz uçma öncesi ve uçma esnasındaki panik atak, korku, kaçınma gibi sorunlarla baş etme yöntemlerini anlatıyor. Kabin simülatöründe imajinasyon yöntemiyle sanal uçuşunuzu yapıyorsunuz. Program sonunda yine tüm bu uzman kadromuzla gerçek uçuş deneyimi yaşanıyor.
BU SESLER NE ANLAMA GELİYOR?
Bu programdaki katkım ne? Kabin memurları ne yapar, kabin amirleri kapıları hangi kurallarla açar, hangi kurallarla kapatır? Uçak durur, park yerine girer ama kabin amiri kapıyı hemen açmaz. Yolcularımızın içinde korkanlar varsa ‘Niye açmıyor?’ diye panikler. Bizler sivil havacılık kurallarını uygulamakla yükümlü olduğumuz için birtakım kurallara uymak zorundayız.  Yolcuların bineceği aracın gelmesi, uçağa tam olarak yanaşması ve personelin kapıya vurması gerekecek ki kabin memuru da kapıyı açabilsin. Bunların hepsi kurallar dahilindedir. Uçuş korkusu olanlara bu kuralları anlatıyoruz. Uçak alanda hareket ederken ‘tık tık, tık tık’ diye bir ses duyulur ve korkan kişi tedirgin olur.
Oysa bu ses çok kuralcı bir kaptanın tam çizginin ortasından gitmesinden kaynaklanıyordur. Kabin memurunun hızla uçağın arka kısmına gittiğini gören yolcu ‘Acaba ne oldu da hızla arkaya gitti?’ diye tedirginleşir. Oysa bu sıradan bir durumdur, ya kapıyı kapatmak için ya da bir ikramı almak için giderler. İşte bu programda merak edilen bütün soruları cevaplıyor ve neyin ne anlama geldiğini anlatıyoruz.
TÜRBÜLANSA GİRDİK, UÇAK DÜŞER Mİ?
Teknik hocamız türbülansın uçağa en ufak bir zararı olmadığını, bugüne kadar türbülanstan düşen uçağın görülmediğini ve kanatların asla kopmayacağını anlatıyor. Bunu filmlerle gösteriyoruz. Türbülans esnasında kabin memurlarının ne yaptığını, niye servisin kesildiğini, ışıkların neden yanıp söndüğünü açıklıyoruz. Çünkü korkan kişi her sese, her harekete kafayı taktığı için her şeyin ne anlama geldiğini öğreniyor. Asıl İstanbul gibi bir şehirde arabaya bindiğiniz an korkmanız lazım. Arabayı çalıştırmadan önce bir teknisyen gelip de a’dan z’ye arabanın bakımını yapmıyor ki. Oysa uçuşun sonuna kadar en az 10 farklı kontrol listemiz var. Pilot, teknisyen arkadaşın imzası olmadan uçağı teslim alamaz. Çünkü dünya havacılık kurallarında unutmaya yer yok. Düşünün o kadar akıllı bir cihaz ki her şey bilgisayarlarla yapılıyor. Bilgisayarlar her anın bilgisini gösteriyor. Uçuşun her kademesinde, her basamağında sizi takip eden birçok kişi var ve saniye saniye radardan takip ediyorlar. Hava durumuna göre size değişik bir rota çizebiliyorlar. Bu programda bilgilenince ve uçağın o akıllı cihazlarını görünce kişi artık korkmuyor. Geçen hafta Kanadalı bir yönetici bizimle temasa geçti ve eşinin uçuş korkusu olduğunu söyledi, programla ilgili bilgi aktardık kendisine. Bu işi bu kadar kapsamlı yapan bir kurum yok dünyada. Eğer olsaydı Kanada’da bir yönetici eşinin uçak korkusu nedeniyle bizimle temasa geçmezdi.
UÇMAKTAN ZEVK ALMAYA BAŞLADILAR
Şu ana kadar programa katılan arkadaşlarımızın yüzde 95’i korkusunu yendi. Yolculuk sırasında “İnanamıyoruz, ne oldu, ne yaptınız bize?” diyorlardı. Uçmaktan korkmak bir yana zevk bile aldılar. Hayatında ilk defa uçan bir hanımefendi vardı ve gülerek “Psikoloğun öğrettiği egzersizleri bile yapmıyorum” diyordu. Türk Hava Yolları olarak bu projeyle “Uçmayan kalmasın” diyoruz. Çünkü uçuş korkunuzu yenmenize yardımcı olursak sizi kazanacağız. Üstelik bir defa değil, hayatınızın sonuna kadar uçacaksınız.