‘Ciddi Sigorta Mekanizmaları Devreye Girmeli’
Kazakistan ile yaşanan krizi TurizmdeBuSabah’a değerlendiren Türkiye Otelciler Federasyonu (TÜROFED) Başkanı Osman Ayık şunları söyledi:
“Kazakistan’la ilgili çeşitli görüşmelerim oldu. Oradaki birkaç tur operatörüyle de görüştüm. Kazakistan bizim için önemli pazarlardan biri. Geçtiğimiz yıllarda buna benzer olayları yaşadık. Tur operatörlerinin batması şeklindeki olayları Rusya’da olsun Almanya’da olsun hep yaşadık. Artık bizim bu işlerde çıtayı yükseltmemiz lazım. Bu tip ticaretlerin artık belli bir sistematiğe bağlanması lazım. Bu konularda belli güvenlik tedbirlerini almamız sigorta mekanizmasının devreye sokulması gerekiyor. Uluslararası düzeyde de bunu yapmalıyız. Bir uçak şirketi batınca hesap otelciye, devlete kısaca sektöre çıkıyor. Sky Havayolları’nın batmasının ardından bir miktar yolcuyu Kazak Havayolları taşıdı. Bir kısım yolcu 1 gece fazla kaldı. Neticede bunların yükünü otelci arkadaşlarımız çekti.
“GÜVEN TELKİN ETMEYEN FİRMALARA OTELCİLER DİKKAT ETMELİ”
Bu konularda faaliyet gösteren seyahat acentası veya tur operatörü nasıl oluyor da herhangi bir süzgeçten geçmeden 40-50 milyon dolarlık işler yapabiliyor ve bakıyorsunuz bir anda da yok olabiliyor. Uçak şirketi batmış olabilir ama bu firma piyasadan ciddi anlamda para topladı. Bu para nerede? Tabii burada otelci arkadaşlarımın da dikkatli olması lazım. Belli güven telkin etmeyen firmalar konusunda otelci arkadaşlarımızın da dikkatli olması gerekiyor.
Kazakistan için muhtemelen bu sene bir şey olmayacak. Daha önceden yapılmış bir sürü uluslararası anlaşma var. Kapsamın içine Türk Hava Yolları’nın bile girdiği söyleniyor. Ancak bu sene bir şekilde çözülür diye düşünüyorum. Mevcutları iptal etmek çok zor. Bu kadar tur paketi almış yolcunun bu seyahati gerçekleştirememesi de bir sıkıntı. Sky ile bu işten belki 10 bin kişi etkilendi ama Türkiye’ye gelen 200 bin civarında yolcu var. Yani geride çok ciddi bir kitle var ve bunlar da Corendon’la, THY ile Atlasjet’le, Kazak Havayolları’nın kendi uçaklarıyla operasyonlar sağlanıyor. 200 bin yolcu açısından bu destinasyona bakarsak, haftada ortalama 60 sefer yapılıyor ve 5 saatlik yol olduğunu düşünürsek charter açısından operasyonun ne kadar zor olduğu görülecektir. Akşamdan sabaha planlama ile olacak iş değil.
Bunlar çok düzgün bir şekilde Kazakistan Cumhurbaşkanı’na aktarılabilirse bu yılki sıkıntının bir şekilde bertaraf edileceğini düşünüyorum. Sky’dan dolayı mağdur olmuş yolcular bir şekilde diğer kapasitelere aktarılarak sorunlar giderilebilir. Önümüzdeki yıla kadar da ikili görüşmeler ile bu işin aşılabileceğini düşünüyorum.
“CİDDİ SİGORTA MEKANİZMALARI DEVREYE GİRMELİ”
Ancak önümüzdeki yıllarda Kazakistan devletinin çok ciddi kriterler getireceğini düşünüyorum. Belki doğru da olan bu. Sonuçta yolcunun mağdur olmama durumu var. Bedelini ödediği seyahati gerçekleştirmesi gerekiyor. Bu yüzden ciddi sigorta mekanizmalarının devreye girmesi lazım. Her iki devletin de bu konularda ortak çalışması lazım. Buna benzer durumlarda dünyada uygulanan yöntemler neyse Kazakistan Hükümeti’nin de bunları devreye sokması gerekiyor. Örneğin Kazak Devleti’nin Sky Havayollarına yıllık verdiği slota tekabül eden yolcu sayısı kadar koltuk sigorta ettirmeli. Yaşanabilecek bir olumsuzluk durumunda bu yolculara ne olacak? Yani seyahat sigortası garantisinin alınması lazım.
Bilindiği üzere GTI’ın iflasının ardından Almanya’daki sigorta sistemi devreye girdi ve yolcuları diğer acentelere dağıtıyor. Sistem, bedelini ödemek kaydıyla ‘GTI piyasadan çekildi al bu yolcuları sen taşı’ diyor. Rusya’da buna benzer bir uygulamayı başlatıyor. Doğrusu bu. Ben Türkiye’de de buna benzer sistemlerin olması gerektiğine inanıyorum. Erken rezervasyon ile tur satılırken sigorta seçenekli bir sistem tatil talep edenlere sorulabilir. Mesela ödenen 50 TL sigorta pirimi karşılığında 2 bin liralık tur güvence altına alınabilir. Belki bu şekilde yüzde 80 veya yüzde 100 ödemesini müşteri geri tanzim edebilir. Dolayısıyla sistem bu şekliyle işler ve kimsenin üzerinde yük kalmaz.”

