Türkiye üzerinde İran provası mı?

İsrail istihbarat servisine yakın Debka sitesi
askeri uzmanlarına dayanarak operasyonun perde arkasını yazdı
İsrail’in geçen Perşembe, gece yarısı Türkiye hava sahasını da
ihlal ederek Suriye’nin kuzeyindeki hedefleri bombalamasının aslında “İran’a
savaşın provası” olduğu iddia edildi. İsrail istihbarat servisine yakın Debka
sitesi askeri uzmanlarına dayanarak operasyonun perde arkasını yazdı. Biz de
Ortadoğu’yu savaşın eşiğine getiren bu harekatı size daha iyi anlatabilmek için
soru cevap şeklinde vermeyi tercih ettik

İsrail, eğer Suriye’nin
savunmasını test etmek istiyorsa neden kendisine daha yakın olan ülkenin
güneyindeki hedefleri vurmak yerine, en kuzeyde Türkiye sınırında böyle bir
operasyona girişti?
İşte uzmanlara “İran’a savaş provası” dedirten şey
de bu. İran’ın nükleer faliyetleri ABD ve İsrail için artık bardağı taşırma
noktasına getirdi. Her iki ülke de İran’a askeri operasyonun planlama sürecini
tamamladı, şimdi taktiksel hazırlık yapıyorlar. Bazı kaynaklara göre 5,
bazılarına göre ise 9 İsrail uçağının Suriye hava sahasına girip “hedefleri
bombalaması” hem İran’a savaşın sinyalini verdi, hem de Suriye ordusunu
psikolojik olarak çökertti.

SURİYELİ BAKAN JET HIZIYLA
ANKARA’DA

İran operasyonu için
neden Suriye üzerinde tatbikat yapılsın ki?
Suriye ve İran, hava
savunmalarını geliştirmek için Rusya’dan tanesi 18 milyon dolara Pantsyr-S1
füzeleri satın aldı. Rusya, füzelerin dünyadaki en sofistike sisteme sahip
olduğunu, düşman uçaklarının elektronik frekans bozucularından (jamming)
etkilenmeyerek, etkin şekilde hedefi vurduklarını iddia ediyordu. Suriye
bunlardan 50 adet satın almayı planlıyor. İsrail ve ABD, Rus füzelerinin çalışıp
çalışmadığını öğrenmek istiyordu. İran’a saldırmak yerine “baş edilmesi daha
kolay bir düşman” olan Suriye’yi vurmayı tercih ettiler.

HER OPERASYONU AÇIKLAYACAK
DEĞİLİZ

Operasyon tehlikeli
miydi?
Evet. Hem de çok tehlikeli. İsrail uçakları, tarihte ilk kez
Suriye’nin kuzeyine sızıp, doğuya doğru yani “düşman topraklarının” kalbine dar
yatay bir hatta ilerlediler. Türkiye hava sahasına girişleri de yasaktı. Ateş
açıldığında dar alanda manevra yapmak zorunda kalacaklardı. Ayrıca füze ve
uçaksavar ateşiyle vurulma ihtimalleri de vardı.

SURİYE YEDEKLERİ ASKERE
ÇAĞIRIYOR

Yani harekat başarılı
mıydı?
İsrail ve ABD’nin ortak geliştiridiği “elektronik jamming” adlı
sinyal bozucu cihazlar ilk kez savaş ortamında denendi. Ve gerçekten de
Suriye’nin kuzey sınırına yerleştirdiği 4 adet Pantsyr-S1 füzesi yerden
kıpırdayamadı. İsteseler füzeleri vurabilirlerdi. Ama amaç bu değildi.

5 jet uçağı bu çaptaki bir operasyon için az değil mi?

İstihbarat faaliyetleri için çok, askeri harekat içinse az. Uzmanlar
fotoğraf çekmek, bilgi toplamak, ordu pozisyonları tespit etmek gibi
faaliyetlerin tek bir savaş uçağı ya da insansız uçakla yapılabileceğini
söylüyor. Kapsamlı bir saldırı içinse birkaç filo gerekli. Bu yüzden İsrail’in 5
uçakla yaptığı operasyon taktiksel bir manevra diye değerlendiriliyor.

ABD’nin planı ne?
İsrail jetlerinin kuzeyden Suriye, Irak,
İran koridorunu kullanabileceği anlaşıldı. Suriye zaten ses çıkartabilecek güçte
değil. ABD saldırmak için bahane arıyor. Irak’ın kuzeyi de ABD güdümündeki
Kürtler’in kontrolünde… İran’ın İran’ın nükleer tesislerini hedef alan 3
günlük yoğun bir hava operasyonu yapmak isteyen ABD ve İsrail’in en büyük
korkusu, tesislerin yanına konuşlandırılan Pantsyr-S1 füzeleriydi. Ancak Suriye
operasyonu rahat bir nefes aldırdı.

İsrail uçakları daha önce bu
çapta bir operasyona girişti mi?
Evet. Hatta daha büyüğünü de
gerçekleştirdiler. İlki 1973 yılının Haziranı’ndaydı. İsrail jetleri
Lazkiye’deki askeri üsse saldırarak, Suriye’nin SAM 6 füzelerini kullanıp
kullanamadığını test etmek istedi. Suriye ise füzeleri kıpırdatamadı. 4 ay sonra
karşılık verebildi. 1981 yılının Haziran ayında ise İsrail’den havalanan F-15 ve
F-16 uçakları Ürdün ve Suudi hava sahalarından izinsiz geçerek Irak’a girdi. Bir
saatlik uçuştan sonra Bağdat’a ulaşan İsrail jetleri, Saddam’a ait bir nükleer
santrali bombalayarak kayıp vermeden geri döndüler.

Burada Rusya’ya
verilen bir mesaj var mı?
Kesinlikle var. Son günlerde Norveç hava
sahasına bombardıman uçakları sokarak NATO’nun tepkisini ölçen Rusya’ya, ABD,
Suriye üzerinden mesaj yollamış oldu. “Sen kendi arka bahçene bak. Son teknoloji
diye övündüğün savunma kalkanların bak ne halde” demeye getirdi. Rusya olayın
ardından Suriye’ye füze sattığını yalanladı. Halbuki aynı Rusya 10 Ağustos’ta
Suriye’ye 4 füze gönderilirken, dünyaya duyurmuştu. Rusya’nın İsrail’e
“Uluslararası yasaları bağlı kalması” uyarısı yapması da aslında örtülü bir
tehdit. Çünkü Rus mühendisler hala Suriye’de askerlere füze eğitimi veriyor.
Rusya diplomatik bir dille “Eğer personelimden biri ölürse, bunu bana yapılmış
bir saldırı olarak görürüm” demeye getiriyor.

Suriye’nin kendi
acizliğini dünyaya duyurması da ilginç!
Evet. Ülkeye damgasını vuran
Esad Ailesi, hep “Kol kırılır yen içinde kalır” politikası izlerdi. Suriye’nin
aczini gösteren böyle bir harekatın bizzat Şam yönetimince açıklanması bir
ilk… Arap gazeteleri Başkan Beşar Esad’ın İsrail’e karşı bir tepki vermeme
yanlısı olduğunu, komutanların ise “İsrail’i vurmak” istediğini yazıyor. Esad’ın
istihbarat servisinin başındaki kayınbiraderi Esef Şevket’in de generalleri
desteklediği belirtiliyor.

Operasyondan Türkiye’nin haberi var
mıydı?
Olabilir. İsrail, oldukça küçük topraklara sahip olduğu için bu
ülkeyle yapılan askeri işbirliği kapsamında İsrail pilotları sık sık Güneydoğu
Anadolu’da eğitim uçuşları gerçekleştiriyor. Bölgeye hiç de yabancı değiller.
Kazayla Türk hava sahasına girip, yakıt tanklarını fırlatmış olma ihtimalleri de
düşük.

En büyük ikinci F16filosu İsrail’de

Yaklaşık 1000
savaş uçağına sahip olan İsrail Hava Kuvvetleri. Ortadoğu’nun Türkiye ile
birlikte en büyük hava gücüne sahip olan askeri gücü. İsrail, 362 F16 uçağıyla
dünyanın en büyük F16 filosuna sahip ikinci ülkesi. Bu alanda birinci ABD,
üçüncü ise Türkiye.